Refundacja jest to zwrot części lub całości poniesionych kosztów.

Refundacja NFZ sprzętu ortopedycznego i rehabilitacyjnego przysługuje każdej osobie, która jest ubezpieczona w ramach ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego ZUS. Dopłatę do sprzętu można również uzyskać ze środków PFRON w Powiatowych Centrach Pomocy Rodzinie. O dopłatę mogą się starać osoby, które posiadają ważne orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Zlecenie możemy uzyskać podczas wizyty lekarskiej w ramach NFZ, a także w trakcie wizyty prywatnej.

Podstawa prawna to Rozporządzenie Ministra Zdrowia (link) z dnia 29 maja 2017 r. w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie. (Dz.U. z 2017 r. poz. 1061 z późn. zm.). Rozporządzenie określa również:

• osoby uprawnione do wystawiania zleceń na zaopatrzenie w wyroby medyczne

• limit finansowania ze środków publicznych, tj. maksymalną kwotę refundacji, od której nalicza się udział pacjenta w koszcie nabycia wyrobu medycznego

• wysokość udziału własnego pacjenta w limicie ceny (np. bezpłatnie lub 10% lub 30% limitu)

• kryteria przyznania

• okres użytkowania

• limit cen napraw


Jak uzyskać refundowany przedmiot?

1. Pierwszym i niezbędnym elementem jest wizyta u lekarza pierwszego kontaktu lub specjalisty. Lekarz POZ może wypisać m.in. materac przeciwodleżynowy, kule inwalidzkie, wózek inwalidzki ręczny, pieluchomajtki, balkonik czy podpórkę rehabilitacyjną. Lekarz specjalista (w zależności od specjalizacji) może wypisać m.in. wózek inwalidzki specjalny, pionizator, urządzenie multifunkcyjne, stabilizator czy ortezę. Na każdy przedmiot ortopedyczny lub środek pomocniczy musi być wystawione osobne zlecenie.

2. Kolejny krok to potwierdzenie zlecenia w oddziale NFZ. Zlecenie na wyroby medyczne musi zostać potwierdzone przez oddział NFZ, na terenie którego ubezpieczony jest zarejestrowany. Zlecenie może być potwierdzone osobiście przez pacjenta, inną osobę w jego imieniu (posiadającą upoważnienie udzielone na piśmie przez pacjenta) lub drogą pocztową (zlecenie przysyłane pocztą będzie odsyłane na adres pacjenta). Zlecenie wystawione na zaopatrzenie comiesięczne (np. pieluchomajtki, worki stomijne, cewniki) pacjent powinien potwierdzić je tylko za pierwszym razem. Nie trzeba zlecenia potwierdzać każdego miesiąca. Oddział NFZ wyda pacjentowi kartę potwierdzenia uprawnienia na zaopatrzenie w wyroby medyczne przysługujące comiesięcznie (część B) - ważną maksymalnie 12 miesięcy. Zlecenie na zaopatrzenie comiesięczne może być wystawione na okres nie dłuższy niż trzy kolejne miesiące.

3. Po zatwierdzeniu zlecenia przez NFZ można dokonać zakupu w wybranym przez siebie punkcie, który posiada podpisaną umowę z NFZ. Pacjent ma prawo wybrać rodzaj i typ zaopatrzenia zgodnie ze zleceniem spośród ofert różnych producentów, jednak musi pamiętać, że NFZ finansuje wyroby medyczne tylko do wysokości limitu określonego przez Ministra Zdrowia. Jeśli cena wybranego produktu jest wyższa niż cena określona limitem, pacjent dopłaca różnicę między ceną brutto a kwotą refundacji. Pacjent, który posiada orzeczenie o niepełnosprawności, może starać się zwrot poniesionych kosztów w związku z dopłatą do sprzętu. Realizacja zleceń drogą wysyłkową dotyczy wyłącznie zaopatrzenia w wyroby medyczne przysługujące comiesięcznie. Zobacz limity finansowania wyrobów medycznych (link do rozporządzenia)

Refundacje mogą znacząco poprawić jakość życia osób całkowicie zależnych od najbliższych. Niewiele osób zdaje sobie z tego sprawę, że koszt zakupu tych i innych środków ortopedycznych i pomocniczych jest niewielki. Większość pacjentów i ich rodzin przerażona jest formalnościami, przez jakie muszą przejść, by zdobyć upragniony sprzęt ortopedyczny. Niektórzy rezygnują z „walki” o dodatkowe środki finansowe, co odbija się na ich późniejszym funkcjonowaniu. Dlatego tez zespól Firmy Ortopedycznej Ortis służy pomocą w wypełnianiu wniosków, poszukiwaniu źródeł finansowania oraz profesjonalnym doradztwem w zakresie doboru sprzętu, również w domu pacjenta.

Naprawy sprzętów

Zgodnie z obowiązującymi przepisami część refundowanych wyrobów medycznych podlega refundowanej naprawie (np. wózki inwalidzkie, ortezy ortopedyczne, protezy kończyn). Podstawą do naprawy wyrobu medycznego jest wypełnienie przez pacjenta zlecenia naprawy (link) wyrobu medycznego, który następnie należy potwierdzić w Oddziale Wojewódzkim NFZ.

Druki zleceń na naprawę wyrobów medycznych są dostępne w Punktach Obsługi i Oddziale Wojewódzkim NFZ. Realizacja napraw odbywa się z reguły w placówce, w której pacjent dokonał zakupu wyrobu medycznego. Refundowane naprawy dotyczą wyłącznie wskazanych w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia wyrobów, będących po okresie objętym gwarancją i w okresie użytkowania wskazanym w ww. przepisach. Refundacja kosztów naprawy wydłuża proporcjonalnie okres użytkowania naprawionego wyrobu medycznego.


Dodatkowe i szczególne uprawnienia do korzystania ze świadczeń

Nowe regulacje dla osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

Nowe przepisy umożliwiają pacjentom posiadającym orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności, dostęp do wyrobów medycznych w ilości zaspokajającej potrzeby pacjenta (powyżej dotychczasowego limitu ilościowego). Oznacza to, że pacjenci będą mieli możliwość częstszego niż raz w miesiącu zaopatrzenia w sprzęt. Jednak za każdym razem, o ilości potrzebnego sprzętu decyduje osoba wystawiająca zlecenie. Ustawa o szczególnych rozwiązaniach wspierających osoby o znacznym stopniu niepełnosprawności dotyczy pacjentów posiadających orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Z takim orzeczeniem lub legitymacją osoby niepełnosprawnej z wpisanym na niej znacznym stopniem niepełnosprawności, należy zgłosić się do lekarza, który wypisze: Zlecenie na zaopatrzenie w środki pomocnicze tzw. „Część A”. Następnie należy udać się do OW NFZ, gdzie NFZ potwierdzi uprawnienie w „Karcie Potwierdzenia Uprawnienia”, wpisując kod uprawnienia dodatkowego 47ZN.


Ustawa „za życiem” uprawnienie 47DN

Ustawa dotyczy dzieci i młodzieży do 18 roku życia, u których stwierdzono ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo nieuleczalną chorobę zagrażającą życiu, które powstały w prenatalnym okresie rozwoju dziecka lub w czasie porodu. Podstawą do skorzystania z uprawnień jest zaświadczenie, które potwierdza ciężkie i nieodwracalne upośledzenie albo nieuleczalną chorobę zagrażającą życiu. Z takim zaświadczeniem należy zgłosić się do lekarza, który wypisze: Zlecenie na zaopatrzenie w środki pomocnicze tzw. „Część A”. Następnie należy udać się do OW NFZ, gdzie NFZ potwierdzi uprawnienie w „Karcie Potwierdzenia Uprawnienia”, wpisując kod uprawnienia dodatkowego 47DN.

Ponadto Inwalidzi wojenni, Osoby represjonowane, Inwalidzi wojskowi, Uprawnieni żołnierze lub pracownicy tylko w zakresie leczenia urazów lub chorób nabytych podczas wykonywania zadań poza granicami państwa, Cywilne niewidome ofiary działań wojennych oraz Weterani poszkodowani: żołnierze, funkcjonariusze i funkcjonariusze ABW mają prawo do bezpłatnych wyrobów medycznych do wysokości limitu.


Zasady przedterminowego zaopatrzenia w wyroby medyczne

Zdarzają się sytuacje, że dany wyrób medyczny w wyniku zmian w stanie zdrowia u chorego przestaje spełniać swoją funkcję. Przypadki takie mogą dotyczyć np. dzieci, które ze względu na rozwój fizyczny nie mogą dalej posługiwać się danym wyrobem medycznym, gdyż wyczerpały się możliwości jego regulacji, jak również osób dorosłych, u których nastąpiły takie zmiany w stanie zdrowia, które uniemożliwiają korzystanie z dotychczasowego zaopatrzenia. W opisanych sytuacjach można starać się o skrócenie okresu użytkowania. Przedterminowe zaopatrzenie przysługuje wyłącznie w przypadkach i w odniesieniu do wyrobów medycznych wskazanych w przepisach Ministra Zdrowia. Zlecenie na przedterminowe zaopatrzenie w wyroby medyczne, musi być wystawione przez osobę uprawnioną i zawierać wyczerpujące uzasadnienie medyczne, potwierdzające zmiany w stanie fizycznym pacjenta. Takie wnioski są potwierdzane przez Oddział NFZ.

Dofinansowania ze środków PFRON 3 infografiki – NFZ + PCPR , PCPR sprzęt rehabilitacyjny, Bariery w komunikowaniu się i architektoniczne. Dofinansowanie przyznawane przez PCPR wraz z refundacją z NFZ pozwalają zdobyć niezbędny sprzęt specjalistyczny, w celu poprawy samodzielności pacjentów, jak również pomocne są dla rodzin obłożnie chorych, aby pomóc w opiece i zapewnieniu lepszego komfortu życia podopiecznym.

Pacjenci, chcący ubiegać się o refundację z PCPR na specjalistyczny sprzęt ortopedyczny, rehabilitacyjny, pomoce techniczne czy pokonywanie barier architektonicznych, muszą posiadać orzeczenie o niepełnosprawności. Tylko na tej podstawie mogą składać wnioski do PCPR.

Istnieją 3 rodzaje wniosków:

1. Refundacja zakupu przedmiotów ortopedycznych refundowanych przez NFZ – maksymalnie 150% limitu cenowego NFZ

Jeśli przedmiot ortopedyczny lub środek pomocniczy został już odebrany, a udział własny zapłacony, można starać się o zwrot w wysokości 100% zapłaconej kwoty (jeśli cena nie przekroczyła wyznaczonego przez NFZ limitu na dany przedmiot ortopedyczny lub środek pomocniczy) oraz 150% kwoty limitu jaki został wyznaczony przez NFZ na dany przedmiot ortopedyczny/środek pomocniczy (jeśli cena zakupu przekroczyła limit ustalony przez NFZ). O dofinansowanie do zakupu specjalistycznego sprzętu można starać się również zanim zostanie zrealizowany wniosek NFZ. Np. limit kwoty refundowanej przez NFZ na wózek inwalidzki dziecięcy wynosi 3000 zl (refundacja 100% do kwoty limitu), ale cena wózka przewyższa ten limit. Starając się o dofinansowanie możesz uzyskać maksymalnie 150% kwoty limitu, co w tym przypadku wynosi 4500 zł. Po przyznaniu takiego dofinansowania będziesz w sumie dysponować kwotą 7500 zl.

2. Refundacja zakupu sprzętu rehabilitacyjnego – refundacja do 80%

Ta forma dofinansowania pozwala na otrzymanie kwoty w wysokości do 80% wartości sprzętu. O tego typu dofinansowania można starać się na zakup różnego rodzaju sprzętu rehabilitacyjnego, np. maty do hydromasażu, sprzęt do ćwiczeń i rehabilitacji, koncentratory tlenu, rowery trójkołowe, łóżka ortopedyczne, bieżnie elektryczne i wiele innych.

3. Refundacja zakupu środków technicznych i wykonania przebudowy lokalu – refundacja do 95%.

Jest to kolejna forma dofinansowania, która pozwala starać się o refundację w wysokości do 95% wartości sprzętu. O to dofinansowanie można starać się np. na zakup podnośnika transportowo – kąpielowego, schodołazu, krzesełka schodowego, szyn do samochodu i innych specjalnych urządzeń ułatwiających komunikowanie się osobom niepełnosprawnym. Dzięki temu dofinansowaniu można również przystosować miejsce zamieszkania do potrzeb osoby niepełnosprawnej. W tym przypadku dofinansowanie obejmuje nie tylko zakup sprzętu, ale również prace budowlane.

Aby otrzymać dofinansowanie należy złożyć poniżej wymienione dokumenty:
- kserokopię zlecenia (wniosku potwierdzonego przez NFZ);
- fakturę na wybrany przedmiot ortopedyczny lub środek pomocniczy (faktura musi zawierać informacje o wartości wpłaty własnej i wartości refundacji NFZ);
- oświadczenie o miesięcznych dochodach osoby niepełnosprawnej lub jego opiekuna w przeliczeniu na jednego członka rodziny pozostającego we wspólnym gospodarstwie domowym;
- orzeczenie o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności;
- wypełniony wniosek o przyznanie dofinansowania (dostępny w każdym PCPR)


Jak będzie wyglądała realizacja zlecenia na wyroby medyczne od stycznia 2020?

Zmiany od stycznia 2020 – brak konieczności potwierdzania zleceń w oddziałach NFZ

Zgodnie z komunikatem NFZ Od stycznia 2020 r. ulegnie zmianie wzór zlecenia na wyroby medyczne oraz sposób potwierdzania i weryfikacji zlecenia. Narodowy Fundusz Zdrowia przygotowuje system informatyczny, dzięki któremu proces elektronicznego weryfikowania i potwierdzania zlecenia nie będzie wymagał co do zasady odbycia wizyty w oddziale NFZ.

NFZ i resort zdrowia argumentuje, że wprowadzane zmiany będą znacznym ułatwieniem dla starszych, obciążonych wieloma schorzeniami pacjentów oraz szczególnie osób z niepełnosprawnościami.

Pomimo zmian w sposobie wystawienia i potwierdzenia zlecenia (e-potwierdzenie) nadal będzie wymagany papierowy wydruk zlecenia.

Należy jednak pamiętać, że jeśli placówka wystawiająca zlecenie (na nowym wzorze) nie wystawi i nie potwierdzi zlecenia poprzez nowy system NFZ (e-potwierdzenie), to pacjent z każdym takim zleceniem (nie tylko pierwszym!) będzie musiał udać się do punktu NFZ celem potwierdzenia wniosku.

Do końca 2019 roku zlecenia mogą być wystawione/zrealizowane na nowym wzorze zlecenia tylko przez te placówki/sklepy medyczne, które podpiszą stosowne porozumienie z NFZ.

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 16 maja 2019 r. o zmianie ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2019 poz. 1096) Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1515 i 2429 oraz z 2019 r. poz. 959)